Thai ngoài tử cung và những dấu hiệu nhận biết thai ngoài tử cung
- Thứ ba - 24/01/2023 07:32
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Thai ngoài tử cung nghĩa là thai không ở trong buồng tử cung như bình thường, mà làm tổ ở bên ngoài tử cung. Trong đó 95% làm thai làm tổ ở vòi trứng. Đây là 1 trong 3 nguyên nhân thường gặp nhất gây xuất huyết tử cung trong 3 tháng đầu thai kỳ. Và là nguyên nhân đứng hàng đầu gây tử vong ở mẹ trong 3 tháng đầu bởi những biến chứng nguy hiểm của nó, đặc biệt là chảy máu trong ổ bụng. Cho nên cần phải phát hiện sớm bệnh để bảo vệ sức khỏe và tương lai sản khoa của người phụ nữ.
Các đối tượng có nguy cơ mắc thai ngoài tử cung
Trung bình cứ 80 thai phụ mang thai tự nhiên thì sẽ có 1 trường hợp mắc thai ngoài tử cung. Tuy nhiên có những thai phụ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn, đó là những trường hợp sau đây:
- Mắc viêm nhiễm sinh dục gây ảnh hưởng vòi trứng, đặc biệt là Chlamydia trachomatis sinh dục.
- Tiền sử phẫu thuật vòi trứng, tiền sử bị mắc thai ngoài tử cung trước đó.
- Bất thường giải phẫu của vòi trứng như polyp, túi thừa.
- Thường xuyên sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp, hút thuốc lá
Bên cạnh đó, những phụ nữ sử dụng các phương pháp hỗ trợ sinh sản như kích thích rụng trứng, thụ tinh trong ống nghiệm và chuyển phôi… cũng là những đối tượng có nguy cơ bị mắc thai ngoài tử cung.
Triệu chứng của thai ngoài tử cung ở vòi trứng
Khoảng 95% số trường hợp thai ngoài tử cung có vị trí làm tổ ở vòi trứng. Nó nhanh chóng xâm lấn vào niêm mạc vòi trứng, ăn mòn các mạch máu ở đó. Nó có thể vỡ ra và gây xuất huyết trong ổ bụng, hoặc tự thoái triển cho máu cung cấp đến thai giảm dần, hoặc có thể tự sảy qua loa vòi vào trong ổ bụng.
Thông thường thì đa số trường hợp là thai ngoài tử cung chưa vỡ. Những thai phụ này sẽ xuất hiện 3 triệu chứng kinh điển của bệnh. Đó là trễ kinh, gặp trong khoảng 75-90% bệnh nhân. Ra máu âm đạo bất thường ở khoảng 56% trường hợp. Và đến 99% bệnh nhân có đau bụng vùng hạ vị. Có thể thấy 3 triệu chứng trên khá là mơ hồ, không đặc hiệu cho bệnh, mà rất dễ nhầm với những trường hợp như dọa sẩy thai, sẩy thai. Chính vì thế mà các thai phụ có những triệu chứng nên đến thăm khám bác sĩ để có được chẩn đoán chính xác. Trên lâm sàng có thể gặp các triệu chứng như sờ thấy khối cạnh tử cung, tử cung mềm và hơi to hơn bình thường.
Với những trường hợp thai ngoài tử cung vỡ sẽ gây ra tình trạng cực kỳ nghiêm trọng. Đó là xuất huyết nội-1 cấp cứu phụ khoa tối cấp. Bệnh nhân cảm thấy đau bụng nhiều, chóng mặt, có thể đau 1 bên vai. Nếu mất máu quá nhiều thì sẽ gây sốc mất máu ở bệnh nhân: mạch nhanh, huyết áp tụt, da xanh, niêm mạc tái nhợt. Khám bụng thấy bụng căng cứng, có cảm ứng phúc mạc. Thăm âm đạo lắc cổ tử cung đau, tử cung hơi to.
Chẩn đoán và điều trị thai ngoài tử cung
Ngoài việc dựa vào triệu chứng lâm sàng để chẩn đoán. Bệnh nhân sẽ còn được làm các xét nghiệm khác như beta hCG huyết thanh, siêu âm ổ bụng… để phục vụ cho chẩn đoán và điều trị bệnh.
Sau khi đã chẩn đoán được bệnh, thai ngoài tử cung sẽ có 3 hướng xử lý như sau:
- Chỉ theo dõi đợi thai tự thoái triển với những thai phụ có huyết động ổn định, và kết quả xét nghiệm của bệnh nhân đáp ứng đủ yêu cầu.
- Điều trị nội khoa với Methotrexate. Điều trị này áp dụng với những thai ngoài tử cung chưa vỡ. Và thai phụ còn phải đáp ứng một loạt các điều kiện nghiêm ngặt trước khi có thể bắt đầu sử dụng thuốc.
- Điều trị cuối cùng là sử dụng ngoại khoa. Thường sử dụng với những trường hợp có huyết động không ổn định, điều trị nội khoa thất bại, mong muốn triệt sản… Bệnh nhân có thể được mổ mở hoặc mổ nội soi.
Những bệnh nhân đã bị thai ngoài tử cung thì sẽ tăng nguy cơ bị bệnh ở lần mang thai tiếp theo tăng 7 đến 13 lần. Bên cạnh đó bệnh nhân cũng có thể bị vô sinh. Cho nên trước khi muốn có thai thì các bà mẹ cần tới bác sĩ tư vấn và khám bệnh sàng lọc trước khi mang thai để có thể loại trừ được một số trường hợp gây mang thai ngoài tử cung.
Trung bình cứ 80 thai phụ mang thai tự nhiên thì sẽ có 1 trường hợp mắc thai ngoài tử cung. Tuy nhiên có những thai phụ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn, đó là những trường hợp sau đây:
- Mắc viêm nhiễm sinh dục gây ảnh hưởng vòi trứng, đặc biệt là Chlamydia trachomatis sinh dục.
- Tiền sử phẫu thuật vòi trứng, tiền sử bị mắc thai ngoài tử cung trước đó.
- Bất thường giải phẫu của vòi trứng như polyp, túi thừa.
- Thường xuyên sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp, hút thuốc lá
Bên cạnh đó, những phụ nữ sử dụng các phương pháp hỗ trợ sinh sản như kích thích rụng trứng, thụ tinh trong ống nghiệm và chuyển phôi… cũng là những đối tượng có nguy cơ bị mắc thai ngoài tử cung.
Triệu chứng của thai ngoài tử cung ở vòi trứng
Khoảng 95% số trường hợp thai ngoài tử cung có vị trí làm tổ ở vòi trứng. Nó nhanh chóng xâm lấn vào niêm mạc vòi trứng, ăn mòn các mạch máu ở đó. Nó có thể vỡ ra và gây xuất huyết trong ổ bụng, hoặc tự thoái triển cho máu cung cấp đến thai giảm dần, hoặc có thể tự sảy qua loa vòi vào trong ổ bụng.
Thông thường thì đa số trường hợp là thai ngoài tử cung chưa vỡ. Những thai phụ này sẽ xuất hiện 3 triệu chứng kinh điển của bệnh. Đó là trễ kinh, gặp trong khoảng 75-90% bệnh nhân. Ra máu âm đạo bất thường ở khoảng 56% trường hợp. Và đến 99% bệnh nhân có đau bụng vùng hạ vị. Có thể thấy 3 triệu chứng trên khá là mơ hồ, không đặc hiệu cho bệnh, mà rất dễ nhầm với những trường hợp như dọa sẩy thai, sẩy thai. Chính vì thế mà các thai phụ có những triệu chứng nên đến thăm khám bác sĩ để có được chẩn đoán chính xác. Trên lâm sàng có thể gặp các triệu chứng như sờ thấy khối cạnh tử cung, tử cung mềm và hơi to hơn bình thường.
Với những trường hợp thai ngoài tử cung vỡ sẽ gây ra tình trạng cực kỳ nghiêm trọng. Đó là xuất huyết nội-1 cấp cứu phụ khoa tối cấp. Bệnh nhân cảm thấy đau bụng nhiều, chóng mặt, có thể đau 1 bên vai. Nếu mất máu quá nhiều thì sẽ gây sốc mất máu ở bệnh nhân: mạch nhanh, huyết áp tụt, da xanh, niêm mạc tái nhợt. Khám bụng thấy bụng căng cứng, có cảm ứng phúc mạc. Thăm âm đạo lắc cổ tử cung đau, tử cung hơi to.
Chẩn đoán và điều trị thai ngoài tử cung
Ngoài việc dựa vào triệu chứng lâm sàng để chẩn đoán. Bệnh nhân sẽ còn được làm các xét nghiệm khác như beta hCG huyết thanh, siêu âm ổ bụng… để phục vụ cho chẩn đoán và điều trị bệnh.
Sau khi đã chẩn đoán được bệnh, thai ngoài tử cung sẽ có 3 hướng xử lý như sau:
- Chỉ theo dõi đợi thai tự thoái triển với những thai phụ có huyết động ổn định, và kết quả xét nghiệm của bệnh nhân đáp ứng đủ yêu cầu.
- Điều trị nội khoa với Methotrexate. Điều trị này áp dụng với những thai ngoài tử cung chưa vỡ. Và thai phụ còn phải đáp ứng một loạt các điều kiện nghiêm ngặt trước khi có thể bắt đầu sử dụng thuốc.
- Điều trị cuối cùng là sử dụng ngoại khoa. Thường sử dụng với những trường hợp có huyết động không ổn định, điều trị nội khoa thất bại, mong muốn triệt sản… Bệnh nhân có thể được mổ mở hoặc mổ nội soi.
Những bệnh nhân đã bị thai ngoài tử cung thì sẽ tăng nguy cơ bị bệnh ở lần mang thai tiếp theo tăng 7 đến 13 lần. Bên cạnh đó bệnh nhân cũng có thể bị vô sinh. Cho nên trước khi muốn có thai thì các bà mẹ cần tới bác sĩ tư vấn và khám bệnh sàng lọc trước khi mang thai để có thể loại trừ được một số trường hợp gây mang thai ngoài tử cung.