Cách thông minh để kiểm soát khi bạn mắc chứng đi tiểu không tự chủ
- Thứ hai - 22/05/2023 08:48
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Các vấn đề về kiểm soát bàng quang ảnh hưởng đến hàng triệu đàn ông và phụ nữ ở mọi lứa tuổi, nhiều người trong số họ phải chịu đựng trong im lặng vì cảm thấy e ngại, lúng túng hoặc hết sức xấu hổ khi nói về vấn đề này với bạn bè, gia đình và thậm chí cả bác sĩ của họ. Lo lắng về việc muốn đi tiểu và không vào nhà vệ sinh kịp thời có thể khiến người bệnh vô cùng căng thẳng. Nếu bạn đang bị tiểu không tự chủ, hãy cùng Songkhoe360 tham khảo một số mẹo hữu ích trong bài viết sau đây.
1. Uống đủ lượng nước cần thiết
Tomas Griebling, giáo sư tiết niệu tại Trung tâm Y tế Đại học Kansas và là chủ tịch của Hiệp hội Tiết niệu Lão khoa của Hoa Kỳ, cho biết uống ít nước và các chất lỏng khác để giảm nguy cơ tai nạn không phải là một ý kiến hay. Mặc dù đúng là uống nhiều nước — đặc biệt là trong một khoảng thời gian ngắn — có thể dẫn đến rò rỉ, nhưng uống không đủ cũng có thể khiến bạn đột ngột buồn tiểu. Tiến sĩ Griebling giải thích : “Khi bạn không uống đủ nước, nước tiểu sẽ cô đặc hơn và điều đó có thể gây khó chịu cho bàng quang và làm tăng tình trạng đi tiểu gấp.
Lượng chất lỏng cần thiết thay đổi tùy theo từng người, nhưng ước tính rằng sáu đến tám ly nước mỗi ngày là lượng vừa đủ. Theo một số nghiên cứu, kiểm tra màu sắc của nước tiểu có thể giúp bạn biết liệu mình có đang đạt được mục tiêu hay không. Màu vàng nhạt có nghĩa là bạn đã đủ nước, trong khi màu vàng đậm hơn cho thấy bạn cần uống nhiều nước hơn.
2. Đi vệ sinh theo lịch trình
Đi vệ sinh theo lịch trình, chẳng hạn như hai đến ba giờ một lần, ngay cả khi bạn không cảm thấy muốn đi tiểu là một ý tưởng tốt cho những người mắc chứng tiểu không tự chủ hoặc bàng quang tăng hoạt (một tình trạng mà bàng quang co thắt, gây ra cảm giác muốn đi tiểu đột ngột, dữ dội). Tương tự như vậy, làm trống bàng quang trước khi rời khỏi nhà hoặc các địa điểm khác, chẳng hạn như văn phòng hoặc nhà hàng, ngay cả khi bạn không cảm thấy muốn đi vệ sinh, có thể làm giảm rò rỉ và ngăn ngừa tình trạng tiểu không tự chủ.
3. Lên kế hoạch trước: Kiểm tra nhà vệ sinh công cộng trước khi bạn rời khỏi nhà
Nếu bạn mắc chứng tiểu không tự chủ, bạn nên biết vị trí của các nhà vệ sinh công cộng ở những điểm đến xa lạ, chẳng hạn như nhà hàng, bảo tàng, trung tâm mua sắm và công viên. Hãy thử tìm trước một bản đồ hoặc thư mục trực tuyến, có thể giúp bạn tìm một nhà vệ sinh công cộng sạch sẽ gần vị trí hiện tại của bạn. Các ứng dụng này có thể được tải xuống miễn phí từ App Store hoặc Google Play.
4. Theo dõi thói quen đi vệ sinh
Theo dõi thói quen đi vệ sinh của bạn bằng nhật ký bàng quang có thể tiết lộ các tác nhân giúp bác sĩ xác định nguyên nhân khiến bạn đi tiểu không không kiểm soát được. Một vài ngày trước khi đến gặp bác sĩ, hãy bắt đầu viết ra những thứ bạn đã uống, thời gian bạn uống, số lần bạn đi tiểu và thời điểm bạn bị són tiểu. Bao gồm bất cứ điều gì có thể dẫn việc tiểu không tự chủ, chẳng hạn như ho, tập thể dục hoặc cảm giác cấp bách.
5. Thắt chặt sàn chậu với các bài tập Kegel
Kegels, hoặc các bài tập cơ sàn chậu, có thể mang lại lợi ích cho cả nam giới và phụ nữ mắc chứng tiểu không tự chủ bằng cách tăng cường các cơ hỗ trợ bàng quang. Điều này giúp ngăn ngừa rò rỉ nước tiểu và cảm giác cấp bách khi bàng quang hoạt động quá mức. Theo một vài nghiên cứu, chỉ cần siết chặt các cơ sàn chậu của bạn - đây cũng là những cơ bạn sử dụng để ngăn dòng nước tiểu hoặc khí thải - đếm đến ba rồi từ từ thả lỏng chúng. Kegels rất dễ dàng, bạn có thể thực hiện chúng bất cứ lúc nào — ngay cả khi đang ngồi trong ô tô của bạn ở đèn giao thông hoặc tại bàn làm việc. Thực hiện đều đặn hàng ngày từ 10 đến 15 lần siết chặt, ba lần một ngày và khả năng kiểm soát bàng quang của bạn sẽ được cải thiện trong vòng sáu tuần.
6. Giảm trọng lượng cơ thể
Bạn có thể giảm nguy cơ rò rỉ nước tiểu bằng cách giảm cân. Tăng thêm trọng lượng cơ thể, đặc biệt là ở phần giữa của cơ thể, gây căng thẳng và thêm áp lực lên các cơ sàn chậu, sau đó có thể gây rò rỉ nước tiểu ngoài ý muốn . Trong một nghiên cứu mang tính bước ngoặt được công bố trên Tạp chí Y học New England , những phụ nữ giảm 17 pound trong hơn sáu tháng đã giảm gần 50% các đợt rò rỉ, trong khi những người chỉ giảm 3 pound thì chỉ giảm được ít hơn giữa các đợt rò rỉ rất nhiều.
7. Cắt giảm lượng caffeine và rượu gây kích thích bàng quang
Một số loại thực phẩm và đồ uống có thể gây kích ứng niêm mạc bàng quang của bạn dẫn đến tăng cảm giác đi tiểu không tự chủ. Mặc dù mọi chất kích thích bàng quang không ảnh hưởng đến mọi người, nhưng có hai thủ phạm hàng đầu: caffein và rượu. Bởi caffein và rượu là những chất lợi tiểu và có thể gây ra sự khó chịu cho bàng quang. Cùng với rượu và đồ uống có caffein, chẳng hạn như cà phê, trà và cola, các chất kích thích bàng quang tiềm ẩn khác, bao gồm:
• Táo và nước ép táo
• Chất làm ngọt nhân tạo
• Đồ uống có ga
• Ớt và thực phẩm cay
• Sô cô la
• Các sản phẩm sữa
• Quả dứa
• Đường và mật ong
• Cà chua
• Giấm
Bạn có thể thử loại bỏ một hoặc nhiều tác nhân tiềm ẩn này khỏi chế độ ăn uống của mình trong hai tuần, sau đó áp dụng lại từng thứ một vài ngày một lần để xem liệu bạn có nhận thấy sự khác biệt trong cảm giác muốn đi tiểu hay không, tần suất bạn cần đi, hoặc số lần rò rỉ mà bạn gặp phải.
8. Bỏ thuốc lá để giúp giữ cho bàng quang của bạn khỏe mạnh
Nhiều nghiên cứu đã phát hiện ra rằng những người hút thuốc dễ bị tiểu tiện hơn. Hơn nữa, hút thuốc có thể dẫn đến ho, có thể gây rò rỉ nước tiểu bằng cách tạo áp lực lên các cơ sàn chậu. Ngoài ra, hút thuốc lá làm tăng gấp ba lần nguy cơ ung thư bàng quang, một dấu hiệu ban đầu có thể là cần đi tiểu thường xuyên hoặc muốn đi tiểu ngay lập tức, ngay cả khi bàng quang không đầy.
9. Xem lại các loại thuốc bạn đang sử dụng
Nhiều loại thuốc có thể góp phần gây ra chứng tiểu không tự chủ, theo Harvard Health , bao gồm:
• Thuốc lợi tiểu, chẳng hạn như Lasix (furosemide) và Bumex (bumetanide), làm tăng sản xuất nước tiểu ở thận.
• Thuốc giãn cơ và thuốc an thần , chẳng hạn như Valium (diazepam) và Ativan (lorazepam), giúp thư giãn niệu đạo, làm tăng nhu cầu đi tiểu. Chúng cũng có thể khiến bạn ít nhận thấy khi bàng quang đầy.
• Thuốc gây nghiện, chẳng hạn như morphin và oxycodone (Percocet), làm giãn bàng quang, khiến bàng quang giữ lại nước tiểu. Điều này làm tăng nguy cơ “tiểu không kiểm soát tràn đầy” (rò rỉ giữa các lần đi vệ sinh) vì bàng quang khó làm rỗng hoàn toàn.
• Thuốc kháng histamin cũng làm giãn bàng quang.
Nếu bạn nghi ngờ thuốc kê đơn hoặc thuốc không kê đơn của mình có thể gây ra hoặc làm trầm trọng thêm tình trạng tiểu không tự chủ của mình, hãy thu thập chúng lại và xin lời khuyên từ bác sĩ. Bằng cách đó, bác sĩ của bạn có thể xác định xem có nên thay đổi liều lượng nào không, bạn có nên ngừng dùng một số loại thuốc đó hay không hoặc liệu có loại thuốc thay thế nào không có tác dụng phụ tương tự hay không.
Đi tiểu không tự chủ là một vấn đề khá phổ biến và có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của nhiều người. Tuy nhiên, những cách kiểm soát đi tiểu không tự chủ trên đây có thể giúp bạn giải quyết vấn đề này một cách hiệu quả. Hãy tìm hiểu và chọn lựa cách phù hợp nhất với bạn để giúp cải thiện chất lượng cuộc sống và sức khỏe của mình.
Tomas Griebling, giáo sư tiết niệu tại Trung tâm Y tế Đại học Kansas và là chủ tịch của Hiệp hội Tiết niệu Lão khoa của Hoa Kỳ, cho biết uống ít nước và các chất lỏng khác để giảm nguy cơ tai nạn không phải là một ý kiến hay. Mặc dù đúng là uống nhiều nước — đặc biệt là trong một khoảng thời gian ngắn — có thể dẫn đến rò rỉ, nhưng uống không đủ cũng có thể khiến bạn đột ngột buồn tiểu. Tiến sĩ Griebling giải thích : “Khi bạn không uống đủ nước, nước tiểu sẽ cô đặc hơn và điều đó có thể gây khó chịu cho bàng quang và làm tăng tình trạng đi tiểu gấp.
Lượng chất lỏng cần thiết thay đổi tùy theo từng người, nhưng ước tính rằng sáu đến tám ly nước mỗi ngày là lượng vừa đủ. Theo một số nghiên cứu, kiểm tra màu sắc của nước tiểu có thể giúp bạn biết liệu mình có đang đạt được mục tiêu hay không. Màu vàng nhạt có nghĩa là bạn đã đủ nước, trong khi màu vàng đậm hơn cho thấy bạn cần uống nhiều nước hơn.
Đi vệ sinh theo lịch trình, chẳng hạn như hai đến ba giờ một lần, ngay cả khi bạn không cảm thấy muốn đi tiểu là một ý tưởng tốt cho những người mắc chứng tiểu không tự chủ hoặc bàng quang tăng hoạt (một tình trạng mà bàng quang co thắt, gây ra cảm giác muốn đi tiểu đột ngột, dữ dội). Tương tự như vậy, làm trống bàng quang trước khi rời khỏi nhà hoặc các địa điểm khác, chẳng hạn như văn phòng hoặc nhà hàng, ngay cả khi bạn không cảm thấy muốn đi vệ sinh, có thể làm giảm rò rỉ và ngăn ngừa tình trạng tiểu không tự chủ.
3. Lên kế hoạch trước: Kiểm tra nhà vệ sinh công cộng trước khi bạn rời khỏi nhà
Nếu bạn mắc chứng tiểu không tự chủ, bạn nên biết vị trí của các nhà vệ sinh công cộng ở những điểm đến xa lạ, chẳng hạn như nhà hàng, bảo tàng, trung tâm mua sắm và công viên. Hãy thử tìm trước một bản đồ hoặc thư mục trực tuyến, có thể giúp bạn tìm một nhà vệ sinh công cộng sạch sẽ gần vị trí hiện tại của bạn. Các ứng dụng này có thể được tải xuống miễn phí từ App Store hoặc Google Play.
Theo dõi thói quen đi vệ sinh của bạn bằng nhật ký bàng quang có thể tiết lộ các tác nhân giúp bác sĩ xác định nguyên nhân khiến bạn đi tiểu không không kiểm soát được. Một vài ngày trước khi đến gặp bác sĩ, hãy bắt đầu viết ra những thứ bạn đã uống, thời gian bạn uống, số lần bạn đi tiểu và thời điểm bạn bị són tiểu. Bao gồm bất cứ điều gì có thể dẫn việc tiểu không tự chủ, chẳng hạn như ho, tập thể dục hoặc cảm giác cấp bách.
5. Thắt chặt sàn chậu với các bài tập Kegel
Kegels, hoặc các bài tập cơ sàn chậu, có thể mang lại lợi ích cho cả nam giới và phụ nữ mắc chứng tiểu không tự chủ bằng cách tăng cường các cơ hỗ trợ bàng quang. Điều này giúp ngăn ngừa rò rỉ nước tiểu và cảm giác cấp bách khi bàng quang hoạt động quá mức. Theo một vài nghiên cứu, chỉ cần siết chặt các cơ sàn chậu của bạn - đây cũng là những cơ bạn sử dụng để ngăn dòng nước tiểu hoặc khí thải - đếm đến ba rồi từ từ thả lỏng chúng. Kegels rất dễ dàng, bạn có thể thực hiện chúng bất cứ lúc nào — ngay cả khi đang ngồi trong ô tô của bạn ở đèn giao thông hoặc tại bàn làm việc. Thực hiện đều đặn hàng ngày từ 10 đến 15 lần siết chặt, ba lần một ngày và khả năng kiểm soát bàng quang của bạn sẽ được cải thiện trong vòng sáu tuần.
Bạn có thể giảm nguy cơ rò rỉ nước tiểu bằng cách giảm cân. Tăng thêm trọng lượng cơ thể, đặc biệt là ở phần giữa của cơ thể, gây căng thẳng và thêm áp lực lên các cơ sàn chậu, sau đó có thể gây rò rỉ nước tiểu ngoài ý muốn . Trong một nghiên cứu mang tính bước ngoặt được công bố trên Tạp chí Y học New England , những phụ nữ giảm 17 pound trong hơn sáu tháng đã giảm gần 50% các đợt rò rỉ, trong khi những người chỉ giảm 3 pound thì chỉ giảm được ít hơn giữa các đợt rò rỉ rất nhiều.
7. Cắt giảm lượng caffeine và rượu gây kích thích bàng quang
Một số loại thực phẩm và đồ uống có thể gây kích ứng niêm mạc bàng quang của bạn dẫn đến tăng cảm giác đi tiểu không tự chủ. Mặc dù mọi chất kích thích bàng quang không ảnh hưởng đến mọi người, nhưng có hai thủ phạm hàng đầu: caffein và rượu. Bởi caffein và rượu là những chất lợi tiểu và có thể gây ra sự khó chịu cho bàng quang. Cùng với rượu và đồ uống có caffein, chẳng hạn như cà phê, trà và cola, các chất kích thích bàng quang tiềm ẩn khác, bao gồm:
• Táo và nước ép táo
• Chất làm ngọt nhân tạo
• Đồ uống có ga
• Ớt và thực phẩm cay
• Sô cô la
• Các sản phẩm sữa
• Quả dứa
• Đường và mật ong
• Cà chua
• Giấm
Bạn có thể thử loại bỏ một hoặc nhiều tác nhân tiềm ẩn này khỏi chế độ ăn uống của mình trong hai tuần, sau đó áp dụng lại từng thứ một vài ngày một lần để xem liệu bạn có nhận thấy sự khác biệt trong cảm giác muốn đi tiểu hay không, tần suất bạn cần đi, hoặc số lần rò rỉ mà bạn gặp phải.
Nhiều nghiên cứu đã phát hiện ra rằng những người hút thuốc dễ bị tiểu tiện hơn. Hơn nữa, hút thuốc có thể dẫn đến ho, có thể gây rò rỉ nước tiểu bằng cách tạo áp lực lên các cơ sàn chậu. Ngoài ra, hút thuốc lá làm tăng gấp ba lần nguy cơ ung thư bàng quang, một dấu hiệu ban đầu có thể là cần đi tiểu thường xuyên hoặc muốn đi tiểu ngay lập tức, ngay cả khi bàng quang không đầy.
Nhiều loại thuốc có thể góp phần gây ra chứng tiểu không tự chủ, theo Harvard Health , bao gồm:
• Thuốc lợi tiểu, chẳng hạn như Lasix (furosemide) và Bumex (bumetanide), làm tăng sản xuất nước tiểu ở thận.
• Thuốc giãn cơ và thuốc an thần , chẳng hạn như Valium (diazepam) và Ativan (lorazepam), giúp thư giãn niệu đạo, làm tăng nhu cầu đi tiểu. Chúng cũng có thể khiến bạn ít nhận thấy khi bàng quang đầy.
• Thuốc gây nghiện, chẳng hạn như morphin và oxycodone (Percocet), làm giãn bàng quang, khiến bàng quang giữ lại nước tiểu. Điều này làm tăng nguy cơ “tiểu không kiểm soát tràn đầy” (rò rỉ giữa các lần đi vệ sinh) vì bàng quang khó làm rỗng hoàn toàn.
• Thuốc kháng histamin cũng làm giãn bàng quang.
Nếu bạn nghi ngờ thuốc kê đơn hoặc thuốc không kê đơn của mình có thể gây ra hoặc làm trầm trọng thêm tình trạng tiểu không tự chủ của mình, hãy thu thập chúng lại và xin lời khuyên từ bác sĩ. Bằng cách đó, bác sĩ của bạn có thể xác định xem có nên thay đổi liều lượng nào không, bạn có nên ngừng dùng một số loại thuốc đó hay không hoặc liệu có loại thuốc thay thế nào không có tác dụng phụ tương tự hay không.
Đi tiểu không tự chủ là một vấn đề khá phổ biến và có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của nhiều người. Tuy nhiên, những cách kiểm soát đi tiểu không tự chủ trên đây có thể giúp bạn giải quyết vấn đề này một cách hiệu quả. Hãy tìm hiểu và chọn lựa cách phù hợp nhất với bạn để giúp cải thiện chất lượng cuộc sống và sức khỏe của mình.