Nên tầm soát ung thư ở độ tuổi nào?
- Chủ nhật - 03/09/2023 16:32
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ung thư là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong trên toàn thế giới, với khoảng hơn 9 triệu người mất vì bệnh này mỗi năm. Nhận thấy nguy cơ mắc bệnh tử vong có thể xuất hiện ở hầu hết mọi người, các chuyên gia đã đề ra biện pháp phát hiện và ngăn ngừa ung thư từ sớm, đó chính là tầm soát ung thư định kỳ.
Tầm soát ung thư (còn được gọi là sàng lọc ung thư) là một phương pháp y tế để phát hiện các dấu hiệu ban đầu của bệnh ung thư ở tất cả mọi người với mục đích là phát hiện bệnh sớm nhất và có phương án điều trị ngay lập tức, giúp làm giảm nguy cơ tử vong.
Tầm soát ung thư thường bao gồm sử dụng các xét nghiệm y tế hoặc quy trình chẩn đoán để kiểm tra các dấu hiệu tiềm ẩn của bệnh như:
• Xét nghiệm máu và xét nghiệm nước tiểu
• Xét nghiệm hình ảnh: siêu âm, CT scan (cản quang tích hợp), MRI (cản quang từ) và PET scan (cản quang phát xạ)
• Xét nghiệm nội soi
• Xét nghiệm gene và phân tích dấu vết gene
1. Có nên tầm soát ung thư không?
Tầm soát ung thư mang lại rất nhiều lợi ích với sức khỏe như có thể phát hiện bệnh và có phương án điều trị sớm, giúp tăng khả năng khỏi bệnh, giảm đau đớn người bệnh phải gánh chịu.
Tuy nhiên, việc có nên tầm soát ung thư chạy phụ thuộc vào nhiều yếu tố:
• Tình trạng sức khỏe cá nhân: tiền sử gia đình, tiền sử mắc bệnh, …
• Tuổi tác: Một số loại tầm soát ung thư thường được khuyến nghị cho người ở một độ tuổi cụ thể (sẽ đề cập ở phần sau)
• Lối sống: hút thuốc lá, sử dụng cồn, thừa cân hoặc béo phì, …
• Thời gian, chi phí của cá nhân
2. Nên tầm soát ung thư ở độ tuổi nào?
Quyết định về việc nên thực hiện tầm soát ung thư ở độ tuổi nào phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm loại ung thư, lịch sử sức khỏe cá nhân, yếu tố di truyền và khả năng tài chính.
Dưới đây là một số khuyến về độ tuổi tầm soát ung thư cho một số loại bệnh phổ biến:
• Ung thư vú: Phụ nữ thường được khuyến nghị thực hiện mammogram (xét nghiệm tạo hình vú) định kỳ từ 40 đến 50 tuổi, sau đó mỗi 1-2 năm cho đến 74 tuổi.
• Ung thư đại tràng và trực tràng: Người từ 45-50 tuổi thường được khuyến nghị thực hiện xét nghiệm phát hiện sớm ung thư đại tràng bằng phương pháp Fecal Occult Blood Test (FOBT) hoặc colonoscopy (nội soi đại tràng).
• Ung thư cổ tử cung: Phụ nữ thường bắt đầu tầm soát ung thư cổ tử cung bằng xét nghiệm Pap smear từ khoảng 21 tuổi và tiếp tục mỗi 3 năm, sau đó mỗi 5 năm kết hợp với xét nghiệm HPV (Human Papillomavirus) cho đến 65 tuổi.
• Ung thư phổi: Không có quy định cụ thể về việc tầm soát ung thư phổi đối với những người không có nguy cơ cao mắc bệnh. Tuy nhiên, nếu bạn hút thuốc hoặc tiếp xúc với các tác nhân gây ung thư, bạn nên thảo luận với bác sĩ về thời điểm thực hiện tầm soát ung thư phổi.
• Ung thư tiền liệt tuyến: Nam giới từ 50-70 tuổi thường được khuyến nghị thực hiện xét nghiệm PSA (Prostate Specific Antigen) để kiểm tra sự phát triển của ung thư tiền liệt tuyến.
Tóm lại, việc có nên tầm soát ung thư hay không phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, đặc biệt là nguy cơ tiếp xúc với tác nhân gây ung thư của bạn. Tuy nhiên, bạn vẫn nên tầm soát ung thư theo các độ tuổi được khuyến nghị để đảm bảo chắc chắn hơn cho sức khỏe của mình.
Tầm soát ung thư thường bao gồm sử dụng các xét nghiệm y tế hoặc quy trình chẩn đoán để kiểm tra các dấu hiệu tiềm ẩn của bệnh như:
• Xét nghiệm máu và xét nghiệm nước tiểu
• Xét nghiệm hình ảnh: siêu âm, CT scan (cản quang tích hợp), MRI (cản quang từ) và PET scan (cản quang phát xạ)
• Xét nghiệm nội soi
• Xét nghiệm gene và phân tích dấu vết gene
Tầm soát ung thư mang lại rất nhiều lợi ích với sức khỏe như có thể phát hiện bệnh và có phương án điều trị sớm, giúp tăng khả năng khỏi bệnh, giảm đau đớn người bệnh phải gánh chịu.
Tuy nhiên, việc có nên tầm soát ung thư chạy phụ thuộc vào nhiều yếu tố:
• Tình trạng sức khỏe cá nhân: tiền sử gia đình, tiền sử mắc bệnh, …
• Tuổi tác: Một số loại tầm soát ung thư thường được khuyến nghị cho người ở một độ tuổi cụ thể (sẽ đề cập ở phần sau)
• Lối sống: hút thuốc lá, sử dụng cồn, thừa cân hoặc béo phì, …
• Thời gian, chi phí của cá nhân
Quyết định về việc nên thực hiện tầm soát ung thư ở độ tuổi nào phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm loại ung thư, lịch sử sức khỏe cá nhân, yếu tố di truyền và khả năng tài chính.
Dưới đây là một số khuyến về độ tuổi tầm soát ung thư cho một số loại bệnh phổ biến:
• Ung thư vú: Phụ nữ thường được khuyến nghị thực hiện mammogram (xét nghiệm tạo hình vú) định kỳ từ 40 đến 50 tuổi, sau đó mỗi 1-2 năm cho đến 74 tuổi.
• Ung thư cổ tử cung: Phụ nữ thường bắt đầu tầm soát ung thư cổ tử cung bằng xét nghiệm Pap smear từ khoảng 21 tuổi và tiếp tục mỗi 3 năm, sau đó mỗi 5 năm kết hợp với xét nghiệm HPV (Human Papillomavirus) cho đến 65 tuổi.
• Ung thư phổi: Không có quy định cụ thể về việc tầm soát ung thư phổi đối với những người không có nguy cơ cao mắc bệnh. Tuy nhiên, nếu bạn hút thuốc hoặc tiếp xúc với các tác nhân gây ung thư, bạn nên thảo luận với bác sĩ về thời điểm thực hiện tầm soát ung thư phổi.
• Ung thư tiền liệt tuyến: Nam giới từ 50-70 tuổi thường được khuyến nghị thực hiện xét nghiệm PSA (Prostate Specific Antigen) để kiểm tra sự phát triển của ung thư tiền liệt tuyến.
Tóm lại, việc có nên tầm soát ung thư hay không phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, đặc biệt là nguy cơ tiếp xúc với tác nhân gây ung thư của bạn. Tuy nhiên, bạn vẫn nên tầm soát ung thư theo các độ tuổi được khuyến nghị để đảm bảo chắc chắn hơn cho sức khỏe của mình.